Αρχική » Αφιερώματα - Ένθετα » Οι τρεις θεσμοί (Ε.Ε – Κομισιόν, ΕΚΤ, ΔΝΤ), η τρόικα
Παζλ με την σημαία της Ε.Ε και τους 3 θεσμούς της Κομισιόν, ΕΚΤ, ΔΝΤ

Οι τρεις θεσμοί (Ε.Ε – Κομισιόν, ΕΚΤ, ΔΝΤ), η τρόικα

Το τέλος της τρόικα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Οι τρεις θεσμοί (Ε.Ε – Κομισιόν, ΕΚΤ, ΔΝΤ), η τρόικα και το Eurogroup

Το τέλος της τρόικα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή,

Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα – Διεθνές Νομισματικό Ταμείο

Η Ελλάδα βρέθηκε από τα τέλη του 2009 σε κατάσταση αδυναμίας χρηματοδότησης του τρέχοντος ελλείμματος, αδυναμίας αναχρηματοδότησης του χρέους και πληρωμής των ελληνικών κρατικών ομολόγων που έληγαν τον επόμενο χρόνο, ομόλογα που κατείχαν κατά ένα μέρος εγχώριες τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία, κλπ και κατά ένα μέρος φορείς και τράπεζες του εξωτερικού.

Στις 3 Μαΐου 2010 η Ελλάδα αιτήθηκε €80 δις από τις υπόλοιπες (15) χώρες του Ευρώ και €30 δις από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ). Την αίτηση συνόδευαν 3 συνημμένα μνημόνια:

  1. Μνημόνιο Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής Πολιτικής (ΜΟΧΠ),
  2. Τεχνικό Μνημόνιο Συνεννόησης (ΤΜΣ) και
  3. Μνημόνιο Συνεννόησης στις Συγκεκριμένες Προϋποθέσεις Οικονομικής Πολιτικής (ΣΠΟΠ).

Στις 8 Μαΐου 2010 υπογράφηκαν η Σύμβαση Δανειακής Διευκόλυνσης (Loan Facility Agreement) με τις χώρες του Ευρώ και ο Διακανονισμός Χρηματοδότησης Αμέσου Ετοιμότητας (Stand-by Agreement) με το ΔΝΤ. Το σύνολο αυτών των συμφωνιών ονομάζεται συχνά για συντομία Μνημόνιο. Στη συνέχεια σχηματίστηκε ομάδα εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΕΕ), της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), γνωστή και ως Τρόικα, η οποία ανά τρίμηνο αξιολογούσε την πρόοδο του προγράμματος εφαρμογής των όρων του Μνημονίου (ΜΟΧΠ και ΣΠΟΠ) και αποφάσιζε για την εκταμίευση της αντίστοιχης δόσης του δανείου.

Η Τρόικα

Το όνομα «Τρόικα» προέρχεται από τη ρωσική λέξη που δηλώνει την άμαξα –ή το έλκηθρο– που σύρεται από τρία άλογα, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει οποιουδήποτε είδους τριμερή συνεργασία. Στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής κρίσης, η Τρόικα απαρτίζεται από τρία θεσμικά όργανα:

  • Την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Κομισιόν)
  • Την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και
  • Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ)
Ουσιαστικά, ο ρόλος της Τρόικα συνίσταται στην εποπτεία χωρών με σοβαρά οικονομικά προβλήματα, οι οποίες λαμβάνουν χρηματοδοτικά δάνεια που χορηγούνται από την ΕΕ και το ΔΝΤ

Το τέλος της Τρόικα

Με την απόφαση του Eurogroup της 20 Φεβρουαρίου 2015 προβλέπεται η παράταση για τέσσερις μήνες της διάρκειας της υφιστάμενης δανειακής συμφωνίας της Ελλάδας με τους Ευρωπαίους δανειστές.

Η Τρόικα τελειώνει και ο έλεγχος θα γίνεται από τους Ευρωπαίους – τους τρεις θεσμούς. Ο έλεγχος των μέτρων του τετράμηνου προγράμματος θα γίνεται με ανταλλαγή πληροφοριών και μετάβαση Ελλήνων παραγόντων στις Βρυξέλλες.

«Από σεβασμό προς του Έλληνες φίλους μας, στο εξής η τρόικα δεν θα λέγεται τρόικα» είχε δήλωσε πρόσφατα ο εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Οικονομικών Μάρτιν Γιέγκερ.

Οι τρεις θεσμοί (Ε.Ε – Κομισιόν, ΕΚΤ, ΔΝΤ) και το Eurogroup

Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Κομισιόν) | Commission européenne

Για να δούμε όμως αναλυτικά ποιοι είναι αυτοί οι τρεις θεσμοί :
Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεσμικό όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ● Logo European Commission | European Union - Europa EUΗ Ευρωπαϊκή Επιτροπή (γαλλικά: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αναφέρεται συχνά ως Κομισιόν) είναι θεσμικό όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με απώτερο σκοπό την προστασία των κοινοτικών συμφερόντων των κρατών μελών της Ένωσης.

 Ιδρύθηκε το 1951 και έχει ως έδρα τις Βρυξέλλες, διατηρώντας επίσης γραφεία στο Λουξεμβούργο και αντιπροσωπείες σε όλες τις χώρες της Ένωσης.

Η Επιτροπή προτείνει νέες ευρωπαϊκές νομοθετικές πράξεις, τις οποίες υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αποτελεί συγχρόνως εκτελεστικό όργανο της Ένωσης, αρμόδιο για την εφαρμογή των κοινών πολιτικών και την εξασφάλιση της εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ενώ παράλληλα διαχειρίζεται τα προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και τον οικονομικό προϋπολογισμό της.

Τα μέλη της ονομάζονται επισήμως επίτροποι και συχνά με τον όρο Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναφερόμαστε στο σώμα των επιτρόπων που ασκούν τη διοίκηση του οργάνου. Από το 2005, μετά τις αλλαγές της συνθήκης της Νίκαιας, κάθε κράτος μέλος εκπροσωπείται από έναν επίτροπο.

Σε αντίθεση με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάθε μέλος της Επιτροπής έχει ευρωπαϊκό ρόλο, διαχειρίζεται ένα χαρτοφυλάκιο που του ανατίθεται από τον πρόεδρο της στην αρχή της θητείας του και το χειρίζεται με ενιαίο Ευρωπαϊκό χαρακτήρα και προσανατολισμό, χωρίς υποδείξεις από εθνικές κυβερνήσεις ή άλλους οργανισμούς.

Ο σημερινός πρόεδρος της Ευρωπαϊκής επιτροπής από το 2004 είναι ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ (Jean-Claude Juncker)

Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα – Ε.Κ.Τ | European Central Bank – E.C.B

ΕΚΤ - Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο χρηματοδοτικό μέσο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ● Logo European Social Fund (ESF)Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (Ε.Κ.Τ.) (αγγλικά: European Central Bank – E.C.B.) είναι μία από τις μεγαλύτερες τράπεζες του κόσμου, έχοντας την αρμοδιότητα της ρύθμισης της νομισματικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και του ευρώ, του ενιαίου νομίσματος. Το ευρώ χρησιμοποιείται από περίπου 300 εκατομμύρια Ευρωπαίους σαν βασικό νόμισμα σε 17 χώρες – μέλη, γνωστές και σαν ευρωζώνη.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ιδρύθηκε την 1η Ιουνίου 1998 με κεντρικά γραφεία στην Φρανκφούρτη.

Το μοντέλο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας στηρίζεται σε αυτό της γερμανικής Bundesbank και της επίσης γερμανικής Landesbanken. Η Ε.Κ.Τ. διευθύνεται από ένα συμβούλιο με επικεφαλής τον πρόεδρο. Συμμετέχουν επίσης αντιπρόσωποι από τις κεντρικές τράπεζες των χωρών – μελών μέσω του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών.

Στόχος της Ε.Κ.Τ. είναι να κρατάει την σταθερότητα της νομισματικής πολιτικής μέσα στην Ευρωζώνη όπως επίσης και κάποια βασικά οικονομικά μεγέθη όπως τον πληθωρισμό και τα επιτόκια. Επίσης η τράπεζα πρέπει να στηρίζει τις πολιτικές αποφάσεις της Ε.Ε.

Από την 1η Νοεμβρίου 2011 πρόεδρος της ΕΚΤ είναι ο Ιταλός οικονομολόγος Μάριο Ντράγκι (ιταλικά: Mario Draghi), πρώην διοικητής της Τράπεζας της Ιταλίας.

Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) | International Monetary Fund – IMF

ΔΝΤ - Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ● Logo International Monetary Fund - IMF (Άι Εμ Εφ)Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) (αγγλικά: International Monetary Fund – IMF, προφέρεται Άι Εμ Εφ, γαλλικά: Fonds Monetaire International – FMI), είναι ένας διεθνής οργανισμός ο οποίος επιβλέπει το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα παρακολουθώντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες και τα ισοζύγια πληρωμών και προσφέροντας οικονομική και τεχνική βοήθεια όταν του ζητηθεί.

Το ΔΝΤ ιδρύθηκε στις 27 Δεκεμβρίου του 1945 στην Ουάσιγκτον, πρωτεύουσα των ΗΠΑ κατόπιν συνομολόγησης 29 Χωρών που είχαν συμβάλει στο 80% του κεφαλαίου.

Η ίδρυση του Οργανισμού αυτού είχε προπαρασκευαστεί κατά τη Διεθνή Νομισματική και Χρηματοδοτική Συνδιάσκεψη που συνήλθε στο Μπρέτον Γουντς, του Νιού Χαμσάιρ των ΗΠΑ, ενάμισι χρόνο πριν, από 1ης Ιουλίου μέχρι 22 Ιουλίου του 1944.

Έδρα του Οργανισμού ορίσθηκε η Ουάσιγκτον ως πρωτεύουσα της χώρας με το μεγαλύτερο ποσοστό συμμετοχής.

Σκοποί του ΔΝΤ

Κύριος σκοπός του εν λόγω οργανισμού είναι η προώθηση της διεθνούς νομισματικής συνεργασίας μεταξύ των κρατών – μελών με ισόρροπη ανάπτυξη του διεθνούς εμπορίου. Για τον σκοπό αυτό προωθούνται συγκεκριμένα μέτρα, ή οσάκις κρίνεται αναγκαίο αποφασίζονται ιδιαίτερα μέτρα, μεταξύ των οποίων είναι:

  • Η ενιαία διαδικασία ομαλής προσαρμογής εκάστου κράτους μέλους στις συναλλαγματικές ισοτιμίες.
  • Διεθνείς διαβουλεύσεις σε περιπτώσεις σημαντικών αλλαγών των ακολουθουμένων συναλλαγματικών πρακτικών.
  • Επιβολές ορισμένων περιοριστικών συναλλαγματικών μέτρων και τέλος
  • Άρση των παραπάνω περιοριστικών μέτρων κατόπιν διαπιστωμένης βελτίωσης οικονομικής θέσης του συγκεκριμένου κράτους – μέλους.
Βάσει άγραφου νόμου, ο Διοικητής του ΔΝΤ είναι πάντοτε από την Ευρώπη και ο Πρόεδρος της Παγκόσμιας Τράπεζας από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι Εκτελεστικοί Διευθυντές, οι οποίοι εγκρίνουν τον Διοικητή, ψηφίζονται από τους Υπουργούς Οικονομικών των χωρών που εκπροσωπούν. Ο δεύτερος τη τάξει στην ιεραρχία του ΔΝΤ είναι παραδοσιακά Αμερικανός.

Το ΔΝΤ ελέγχεται ως επί το πλείστον από τις μεγάλες δυνάμεις της Δύσης, με το βάρος ψήφου στο Εκτελεστικό Συμβούλιο να καθορίζεται από την οικονομική συνεισφορά της κάθε χώρας στον οργανισμό. Σπάνια το Συμβούλιο υπερψηφίζει αποφάσεις που συγκρούονται με τα συμφέροντα των ΗΠΑ ή των ευρωπαϊκών χωρών.

Γενική Διευθύντρια του ΔΝΤ από τις 5 Ιουλίου 2011 μέχρι και σήμερα είναι η Κριστίν Μαντλέν Οντέτ Λαγκάρντ (γαλλικά: Christine Madeleine Odette Lagarde) γαλλίδα πολιτικός και νομικός.

Eurogroup ή Euro Group (Γιούρογκρουπ)

Eurogroup ή Euro Group (Γιούρογκρουπ) ονομάζεται η ανεπίσημη σύσκεψη υπουργών οικονομικών της Ευρωζώνης, δηλαδή των υπουργών οικονομικών χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που έχουν ως επίσημο νόμισμά τους το Ευρώ, του Αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα οικονομικά και το Ευρώ αλλά και του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Στη σύσκεψη προεδρεύει ο διορισμένος πρόεδρος του Eurogroup, ο οποίος και το εκπροσωπεί σε άλλα εκτελεστικά όργανα και προς το κοινό. Το Eurogoup συνεδριάζει άτυπα μια φορά το μήνα, πριν την σύνοδο των υπουργών οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (το ECOFIN). Το Eurogroup αναγνωρίστηκε ως όργανο με πρωτόκολλο της Συνθήκης της Λισσαβώνας.

Σημερινός πρόεδρος του Eurogroup από τον Ιούλιο του 2013, είναι ο Ολλανδός υπουργός οικονομικών Γερούν Ντάισελμπλουμ (ολλ. Jeroen Dijsselbloem)